Begraven - cremeren

Gemeentelijke begraafplaatsen
Gemeente Hellendoorn heeft twee begraafplaatsen in eigendom en beheer. Ze zijn geopend van zonsopgang tot zonsondergang. 
In deze brochure leest u alles over begraven of cremeren.  
Er zijn mogelijkheden voor het aankopen van een graf, het plaatsen van een asbus in een columbariumelement of het begraven van een asbus. 
U kunt kiezen voor een grafsteen of ander grafmonument. 

Inzien administratie U kunt hier het graf van overledenen opzoeken. 

Begraven of cremeren
In onze gemeente heeft u de keuze uit zeven begraafplaatsen. Voor een crematie kunt u terecht in Nijverdal, maar ook in omliggende plaatsen zoals Almelo, Diepenveen, Usselo en Zwolle. Naast de twee gemeentelijke begraafplaatsen, zijn er vijf zogeheten bijzondere begraafplaatsen in Hellendoorn. Dit zijn drie Rooms-katholieke, een Joodse en een bijzondere in Daarle. De adressen vindt u achter in deze brochure.

De begraafplaats aan de Ninaberlaan is ruim honderd jaar oud en de vele oude bomen zorgen voor een mooi decor. 

In 2012 is aan de Meester Ponsteenlaan de tweede gemeentelijke begraafplaats gerealiseerd. Hier is in de prachtige natuur tussen de kernen Hellendoorn en Nijverdal een begraafplaats aangelegd die ruimte, rust en intimiteit uitstraalt en mogelijkheden biedt tot gedenken en wandelen. 

Aankopen van een graf
Het verwerven van grafrecht kan alleen op het moment dat er iemand is overleden. Het is niet mogelijk om op de gemeentelijke begraafplaatsen vooraf een grafruimte te kopen of te reserveren. Er wordt op de rij begraven. Doordat de gemeentelijke begraafplaats Ninaberlaan al meer dan honderd jaar in gebruik is, is er hier geen sprake van een strakke of uniforme indeling en vormgeving van de grafruimten. De historie van de begraafplaats is af te lezen aan de gevarieerde inrichting en de grote verscheidenheid aan graven en grafmonumenten. In een graf kunnen twee stoffelijke overschotten begraven worden. Aan de Meester Ponsteenlaan is er de mogelijkheid in een graf in drie lagen te begraven (dit moet dan bij de eerste begrafenis worden aangegeven). Ook is er op deze begraafplaats rekening gehouden met de wensen van de lokale moslimgemeenschap en is het mogelijk volgens het islamitische voorschrift de overledene liggend op de rechterzijde met het gezicht naar Mekka te begraven.

De gemeente geeft bij overlijden de graven uit voor een periode van dertig jaar. De rechthebbende kan daarna die termijn telkens met tien, dertig of vijftig jaar opnieuw verwerven. Ook is er bij overlijden de mogelijkheid voor het verwerven van het graf voor onbepaalde tijd. Het is tevens mogelijk asbussen of urnen in een graf te plaatsen. 

Wettelijke grafrust
In Nederland geldt een wettelijke grafrust van tien jaar. In die periode mag een graf niet ‘beroerd’ worden. Dit heeft gevolgen voor de duur van het grafrecht. Indien een bijzetting in een graf binnen tien jaar vóór het aflopen van de grafrechttermijn plaatsvindt, zal in verband met die wettelijke grafrust naar rato nog een aantal jaren grafrecht betaald moeten worden. Alleen dan kan immers voldaan worden aan de wettelijk verplichte grafrust van tien jaar. Het tarief wordt in een dergelijke situatie naar rato gebaseerd op het opnieuw verwerven van grafrecht voor een periode van tien jaar.

Na de verplichte grafrust van tien jaar, kan of een nieuwe grafrechttermijn worden verworven of kunnen, indien mogelijk, de aanwezige stoffelijke resten dieper worden geplaatst. 

Het verdiepen van een graf (bij een 3e begraving)
Minimaal tien jaar nadat een begrafenis of bijzetting heeft plaatsgevonden, is het op verzoek mogelijk een graf opnieuw geschikt te maken voor het begraven. De aanwezige overblijfselen blijven in het graf achter, maar komen dieper te liggen zodat er weer ruimte ontstaat. 

Het is vooral bedoeld voor personen uit de ‘kring rondom de rechthebbende’. Het verdiepen is niet in alle gevallen mogelijk. Op bepaalde delen van de begraafplaats is dit om praktische redenen niet uitvoerbaar.  

Collectief graf
Als een rechthebbende besluit tot het niet opnieuw verwerven van grafrecht (verlengen), kan een graf, met inachtneming van de wettelijke regels, opnieuw gebruikt worden. De dan nog aanwezige stoffelijke resten uit een dergelijk graf worden bijgezet in een collectief graf op dezelfde begraafplaats. Het zo vrijgekomen graf kan daarna opnieuw door de gemeente aan een nieuwe rechthebbende worden uitgegeven.  

Kindergraven
Op de gemeentelijke begraafplaatsen is een speciale plek gerealiseerd voor het begraven van kinderen tot twaalf jaar. Voor deze graven gelden dezelfde bepalingen als voor andere graven. Wel is de grafruimte kleiner en worden deze kindergraven niet hergebruikt.  

Een persoonlijk grafmonument
De vergunning voor het plaatsen van een monument (bijvoorbeeld een steen of plaat over het graf) hoeft u niet apart aan te vragen. Dit is al geregeld bij de aanvraag van een grafruimte. U heeft een grote keuzevrijheid voor een monument. Afhankelijk van de plek waar begraven wordt kunt u kiezen voor een verticaal (staand) of horizontaal (liggend) monument en hoeft u niet te kiezen voor een standaard ontwerp. Wij houden zoveel mogelijk rekening met uw persoonlijke wensen. De ruimte is beperkt, maar binnen de mogelijkheden kunt u het grafmonument een persoonlijk karakter geven.  

De afmetingen

• Een liggend monument mag de grafruimte volledig bedekken. De maximale afmeting bedraagt 100 x 200 centimeter;
• Bij een combinatie van liggend en verticaal monument mag de hoogte 125 cm zijn;
• Bij een verticaal (staand) gedenkteken is de maximale breedte 70 centimeter en de hoogte mag niet meer zijn dan 125 centimeter. In deze situatie is de gedenksteen te combineren met lage beplanting of een kleine gedenksteen van maximaal 60 cm diep;
• Een monument op een kindergraf mag 70 centimeter breed en 100 centimeter hoog zijn;
• Om verzakking te voorkomen moeten de grafzerken voorzien zijn van een deugdelijke en duurzame fundering van beton- of kunststofpalen. Uitvoering door een steenhouwer is aan te raden. Een steenhouwer of begrafenisondernemer kan u informeren over de mogelijkheden en prijzen.

Beplanting
Als u kiest voor planten als grafbedekking, dan kunt u kiezen uit diverse laagblijvende plantensoorten. De aanbevolen hoogte is 30 centimeter. De beplanting mag niet hoger worden dan 50 centimeter en moet binnen de grafruimte blijven. De gemeente heeft een lijst met ‘geschikte’ soorten beschikbaar. Dit kan handig zijn bij het maken van een juiste keuze voor de beplanting.  

Zelf onderhouden of uitbesteden
Het onderhoud van graven en zerken kunt u zelf doen, maar u kunt het ook tegen een vergoeding uitbesteden aan de gemeente Hellendoorn. Hiertoe sluit u een onderhoudscontract af. Dat kan op basis van een jaarcontract maar u kunt het onderhoud ook afkopen voor de termijn van tien of dertig jaar.

De gemeentelijke begraafplaatsen zien er verzorgd uit. Bij ernstige verwaarlozing van een graf of bij langdurig achterstallig onderhoud kan de beplanting en/of de gedenksteen worden verwijderd.  

Wat te doen met de as na een crematie
De as van een overledene wordt na het cremeren verzameld in een speciale asbus of urn. Daarna is het aan de nabestaanden om te bepalen wat er met de as moet gebeuren. De as moet eerst minimaal één maand worden bewaard bij een crematorium. Na die periode kunt u de asbus of urn ook overbrengen naar een van onze begraafplaatsen om de asbus of urn bij te zetten of de as uit te strooien.  

Verstrooien of columbarium
Op de beide gemeentelijke begraafplaatsen is een columbariumhoek ingericht. Hier kunt u, indien er een vrije ruimte beschikbaar is, de asbus of urn vijf, tien of twintig jaar laten bewaren. Na de gekozen termijn kunt u ervoor kiezen het recht op het bewaren van de asbus of urn opnieuw te verwerven met vijf, tien of vijftien jaar of de as te verstrooien. De maximale termijn om een urn te bewaren in een columbariumelement is twintig jaar. Voor het verstrooien hebben beide begraafplaatsen een speciaal strooiveld voor algemeen gebruik, maar het verstrooien mag ook op een andere plek. Bijvoorbeeld op het graf van een familielid. U mag de as zelf verstrooien, maar kunt dit ook overlaten aan een medewerker van de begraafplaats. Ook kunt u ervoor kiezen om de asbus of urn mee te nemen, bijvoorbeeld naar huis. U mag de as verstrooien op een gewenste plek. Dit kan (bijna) overal zijn, behalve op wegen en paden. Als de grond van iemand anders is, moet u de eigenaar vooraf toestemming vragen. 

Bijzetten van asbus of urn in graf
Wie behoefte heeft aan een duidelijk herkenbare eigen plek, kan een asbus of urn laten bijzetten in een graf. Hiervoor gelden op de gemeentelijke begraafplaatsen dezelfde regels en tarieven als bij de overige graven.

Aangifte
Het overlijden moet aangegeven worden bij de gemeente waar het overlijden plaats heeft gevonden. De gemeente Hellendoorn vindt u in het Huis voor Cultuur en Bestuur in Nijverdal. U kunt zelf het overlijden aangeven, maar ook een begrafenisondernemer of een individuele uitvaartverzorger vragen dit voor u te doen. De begrafenis moet binnen een aantal dagen na het overlijden plaatsvinden. De gemeente beschouwt de persoon die opdracht geeft tot het doen van begraven  als rechthebbende van het graf. 

Regelen uitvaart
U kunt de uitvaartonderneming van uw keuze de begrafenis- of crematieplechtigheid laten organiseren. Een gedenkplechtigheid vindt meestal plaats vanuit een kerk of een rouw-, uitvaartcentrum. De begraafplaatsen in onze gemeente hebben geen aula’s die geschikt zijn voor grote gezelschappen. Op de gemeentelijke begraafplaatsen is een geluidsinstallatie beschikbaar zodat er bij het graf nog gesproken kan worden.

Tijdstippen van begraven
De tijdstippen voor het begraven en het bezorgen van as zijn op werkdagen om 11.00, 13.00 en 15.00 uur. Op zaterdagen om 11.00 en 13.00 uur (uitgezonderd de algemeen erkende feestdagen, dan wordt niet begraven). Bij het door de week begraven heeft men vrije keuze uit de genoemde tijdstippen, tenzij er al een andere uitvaart op de begraafplaatsen is gepland. Op zaterdag wordt altijd eerst om 11.00 uur begraven. Pas bij een tweede uitvaart op zaterdag wordt om 13.00 uur begraven.

Tarieven
Jaarlijks stelt de gemeenteraad de tarieven vast. De huidige tarieven kunt u hier bekijken.

Denk er nu vast over na
Als u speciale persoonlijke wensen heeft over uw uitvaart is het goed deze vast te leggen of deze van tevoren met anderen te bespreken. Al direct na een overlijden moeten uw nabestaanden allerlei belangrijke keuzes maken en diverse zaken regelen. Bespreek daarom met uw partner of familie hoe u zelf de plechtigheid geregeld wilt hebben. Dat geldt niet alleen voor de keuze tussen begraven of cremeren, thuis opbaren of in een rouwcentrum, maar ook voor de grafbedekking, de bestemming van de as en andere zaken. Zorgt de uitvaartleider voor dragers of dragen familieleden of vrienden de kist? Moet de kist tijdens de plechtigheid zakken of later ?
Weet u hoe uw uitvaart er uit gaat zien? 

Adressen en beheerders bijzondere begraafplaatsen

Het beheer van de vijf bijzondere begraafplaatsen in onze gemeente valt onder kerkelijke of particuliere instanties. Dit zijn achtereenvolgens:

1.    Rooms-katholieke begraafplaats aan de Bibenstraat in Hellendoorn, beheerd door de heer J.H.M. Woertman, telefoon (0548)-655453/ 06-25468980 per e-mail: jhmwoertman@home.nl

2.    Rooms-katholieke begraafplaats aan de Grotestraat (tegenover nummer 221, 7441 GS) in Nijverdal, beheerd door de heer N. Jannink, telefoon (0548)–616 321 of per e-mail: njannink@home.nl

3.    Rooms-katholieke begraafplaats aan de Kerkweg in Haarle, beheerd door de heer Th.J. Brandwagt, telefoon 06-22543192, per e-mail: bran2717@planet.nl

4.    Bijzondere Begraafplaats aan de Kerkallee in Daarle, beheerd door H.J.G. Bosch, telefoon (0548)–681323 of per e-mail: joopbosch@online.nl

5.    Joodse begraafplaats aan de Ommerweg in Hellendoorn, beheerd door de landelijke stichting Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap, Van der Boechorststraat 26, 1081 BT Amsterdam, telefoon (020)-6449968.

*Het beheer van de drie Rooms-katholieke begraafplaatsen valt onder de desbetreffende parochies. Deze zijn:

·     R.K. Parochie Sint Sebastianus Hellendoorn, Bibenstraat 36, 7447 CL Hellendoorn.

·     R.K. Parochie Antonius van Padua, Grotestraat 150, 7443 BN Nijverdal, telefoon (0548)-612 379.

·     R.K. Parochie Heilig Kruis, Sint Sebastianus Haarle, Kerkweg 1,7448 AC Haarle, telefoon (0548)-595206.

Wilt u meer weten dan kunt u contact opnemen met een van de onderstaande telefoonnummers of e-mailadressen:

 • Gemeente Hellendoorn, telefoon (0548)-630322/630216, e-mail bb@hellendoorn.nl. 

• Gemeente Hellendoorn, team Ruimte en groen, telefoon (0548)-630214, e-mail bmo@.hellendoorn.nl.

• Gemeentelijke begraafplaatsen,  de heer R. Meenderink 06-52852093.